Spotkania w czasach wirusa

Prawie codziennie odbywam teraz wirtualne spotkania. W iększości są związane z pracą, ale czasem też pijemy wirtualną kawę z kolegami. Używamy skype, vidyo, skype business, facebook messangera, ale tak na prawdę jest jeden zwycięzca: zoom.us. Po prostu działa najlepiej.  Jeszcze tydzień temu w ogóle nie znałem tej platfomy.

Niby da się pracować ale wszytsko jest troche inaczej. Wolniej. Łączność czasem się rwie. Z wiekszych meetingów ktoś znika a potem jest potrzebny. A znudzona latorośl wchodzi do pokoju żeby trochę poprzeszkadzać.

Po niemalże dwu tygodniach przymusowej kwarantanny zaczynam myśleć że to jednak musi się skończyć, bo inaczej się po prostu wykończymy. Gospodarka leży i zapowada się na katastrofę a jednocześnie miliony młodych zdrowych ludzi, dla których Covid-19 jest nie bardziej niebezpieczny niż grypa, siedzi w domach. To nie jest optymalna strategia i dlatego sądzę że kraje powoli zaczną ją zmieniać. Firmy wystartują z odpowiednio młodymi i zdrowymi pracownikami, wysyłając tylko tych w wieku przedemerytalnym na kwarantannę. Rządy zadbają o skuteczną izolację osób wiekowych. Testy obejmą całe miliony ludzi. Tak po prostu musi być, inaczej Zachód padnie.

 Swoją drogą te testy na Covid-19 wyglądaja na mało wiarygodne. Dużo solidniejszym fundamentem do przyszłych działań jest wiedza że choroba dla odpowiednio młodych nie jest niebezpieczniejsza od grypy, na którą (na powikłania) umiera co roku między 300 a 700 tysięcy osób na planecie.

Tutto andra bene

Wśród niektórych z moich włoskich przyjaciół panuje od lat epidemia tutto andra bene.  W przełożeniu na polski powinno to zabrzmieć jakoś to będzie. Przykłady.

U jednego z moich znajomych zostało zdiagnozowane schorzenie wątroby. Nic niebezpiecznego, ale alkohol powinien pójść w odstawkę, bo za parę lat może się to lekkie schorzenie obrócić w całkiem poważne. Tak powiedział lekarz. Tym niemniej Gianni (imię zmienione ze względu na ochronę prywatności), codziennie wypija piwo jako aperitivo i ze dwa kieliszki wina do kolacji. Tutto andra bene. 

Zdjęcie cyrkulujące ostatnio we Włoskich mediach.

Przykład drugi: dziewczyna kochająca koty. To nic że mieszka na 35 m2 z małym dzieckiem, to nic że ledwo ma czas na pracę, bierze sobie dwa koty. W sumie to najpierw jedną kotkę, która potem zachodzi w ciążę i rodzi małe. Zatrzymują jedne z małych. Mimo zmieniania kuwety 2-3 razy dziennie w domu śmierdzi. Koty też chorują, co kosztuje sporo pieniędzy i czasu. Dziewczyna nie znajduje czasu na pracę, którą ponoć kocha. Ma problemy z przedłużeniem kontraktu. Dziecko ma podrapane dłonie, bo koty są z tych trochę agresywnych. Kto wie jakie choróbska gnieżdżą się w tym domu. No ale tutto andra bene.

Spacerując po San Lorenzo trudno nie wdepnąć w psie gówno. Śmieci po ulicach rozwiewa wiatr. Nie byłoby dziwne gdyby następna epidemia wybuchnęła właśnie tu, wśród pyłów z wysuszonych odchodów na uliach.

I ten aspekt Włoch mnie niepokoi. Co prawda Włochy to cywilizowana północ i dzikie, niecywilizowane południe, ale Rzym należy już do południa. Jeśli COVID-19 przemieści się tutaj to może być sporo gorzej niż na północy. 

It occurred to me

Mój ulubiony cytat z "The Million Dollar Hotel" Wendersa pada z ust TomToma w momencie kiedy zabija się skacząc z dachu: 

Zdjęcie pochodzi z tego bloga. 

Wow, 
after I jumped 
it occurred to me, 
life is perfect, life is the best.  
It's full of magic, beauty, opportunity, 
and television, 
and surprises, lots of surprises, yeah. 
And then there's that stuff 
that everybody longs for, 
but they only real feel when it's gone. 
All that just kinda hit me. 
I guess you don't really see it all clearly 
when you're - ya know - alive.

Szczególenie owo "it occured to me", które oznacza rodzaj pasywnego zrozumienia. TomTom nie mówi "pomyślałem", mówi "objawiło mi się". Sęk w tym że w polskim czasownik objawić ma silne konotacje religijne a słowa bliskoznaczne jak unaocznić, uwidocznić, ukazać, nie do końca oddają właściwy sens. A przecież większość myśli, z tych prawdziwie odkrywczych, właśnie nam się objawia. Owszem, są metody myślenia, metody dedukcyjne, przydatne w inżynierii czy nauce. Stosowanie tych metod, rozumienie ich, także jest myśleniem, ale wcale nie odkrywczym. Kiedy Isaac Newton odkrył prawo ciążenia jestem pewien że it occured to him.

No i jest ta część TomTomowej wypowiedzi która jest blisko związana z buddyzmem: jest coś czego nie można jasno zobaczyć dopóki jest się żywym. Przy czym w buddyźmie nie chodzi o popełnienie samobójstwa ale o akceptację faktu że 'ja' nie jest realne.

Dojrzenie w przelocie

Wracam do aptekarki i ukrytych spojrzeń jej rzucanych. Logicznie rzecz biorąc w ułamku sekundy możemy zobaczyć niewiele, ale w przypadku homo sapiens to nie do końca jest prawdą. Umysł skonstruowany jest tak, alby dojrzeć esencję rzeczy, podstawowe rysy twarzy, newlargiczne proporcje i kształty. To trochę jak rozmyta fotografia, która także koncentruje się na esencji i pomija detale. 

Spojrzenia, oprócz długości ich trwania, charakteryzują się intensywnością (napięciem uwagi) oraz intencją (patrzymy aby podziwiać, aby się czegoś dowiedzieć, aby przekazać jakaś wiadomość etc.). Spojrzenie w przelocie często cechuje się zwiększonym natężeniem, koncentracją, byciem "tu i teraz". Dlatego czasem, kiedy dwa takie spojrzenia spotkają się, może nastąpić jeden z tych magicznych momentów, kiedy czas się zatrzymuje, a nasze odczuwanie rzeczywistości potęguję się.  Pamiętamy te momenty długo. Znam też przypadki par które w ten sposób opisują chwilę kiedy zakochali się w sobie.

A tymczasem za oknem ptaki śpiewają jak oszalałe, jest wiosna.

Spojrzenie niosące siłę, extramission: https://www.scientificamerican.com/article/when-our-gaze-is-a-physical-force/

Nowa rzeczywistość

Stałem w przedziwnej kolejce do sklepu. Na pustej ulicy ludzie oddaleni od siebie o metr albo i dwa, w większości z twarzami zakrytymi maskami. W sklepie może przebywać tylko pewna licza osób na raz. Przy wejściu dostaje się jednorazowe rękawiczki. Ludzie w sklepie niepewnie się czują stojąc zbyt blisko innych. Spuszczają oczy, raczej nie rozmawiają. Starają się szybko załatwić zakupy.

Wracając przechodzę koło apteki i jak zwykle rzucam okiem do środka, na piękną, młodą aptekarkę. Od kilku dni nie widzę już więcej jej twarzy, nawet nie jestem pewien czy to ona.

Tak jest w Rzymie, dzielnica San Lorenzo, 300 kilometrów na południe od rozpaczliwie walczącej z wirusem Lombardii. Włosi zadają sobie pytanie jest jak do tego doszło, jak to się stało że epidemia wybuchła w Lombardii z taką siłą. Przegląd danych szpitalnych wskazuje wzrost liczby zgonów na zapalenie płuc jeszcze przed wykryciem pierwszych przypadków wirusa, co wskazuje iż wirus pojawił się tam wcześnie i krążył po okolicy zanim jeszcze pierwsze przypadki zostały oficjalnie wykryte.

Na zdjęciu widok ulicy Tiburtiny w sobotę wieczorem. Normalnie ta ulica pełna jest ludzi, zwłaszcza w wieczory weekendowe, gdyż jest blisko Uniwersytetu La Sapienza. Tiburtina wyznacza granicę dzielnicy San Lorenzo, pełnej niedrogich barów, restauracji i studentów spotykających się w grupach na uliczkach i placach. Teraz wieczorami krążą tylko samochodzy policji, z niebieskimi światłami na dachach i partolują ulice. 

Jak będzie wyglądał świat potem? Za miesiąc? Za pół roku?

Jusqu'au bout

Nieważne jaki temat rozważamy. Zgłębiając go dostatecznie do reszty, "jusqu'au bout" - jak mawia Christoph Laloi, dokopujemy się do całego wszechświata znaczeń, aspektów, asocjacji. Dochodzimy do miejsca gdzie znaczenie pojęć rozmywają się, do granicy języka. To taka nasza Zachodnia nirwana, osiągana na sposób filozoficzny, nie prowadząca do wiedzy innej niż ta, że świat jest skomplikowanym, pełnym połączeń i nie dającym się opisać słowami bytem. Więc trzeba brać życie na spokojnie.

Właściwy stopień rozmycia

W latach mniej więcej od 2000 do 2005 pociągało mnie robienie zdjęć rozmytych w nocy. Były to czasy fotografii analogowej i film reagował na takie trudne warunki inaczej niż dzisiejsze wielomegapixlowe matryce. Technika była prosta: robiło się zdjęcia z ręki, z czasem rzędu sekundy. Oczywiście wszystko było poruszone, ale istnieje taki stopień rozmycia, kiedy kształy mają już trochę abstrakcyjną, pozbawioną nieważnych szczegółów formę a jeszcze nie wpadają w chaos, który wbrew pozorom generuje więcej tych zwodniczych szczegółów.

Kiedy rozmycie jest optymalne, zwykłe przedmioty nabierają swoistej głębi i piękna o które byśmy je nie podejrzewali.  Budynek staje się tajemniczą bryłą o nieznanej konsystencji, okupującą przestrzeń na sposób gemetryczny. Schody z gracją przechodzą do normalności nad swoją powtarzalnością. Spacer po nocnym mieście zamienia się w próby złowienia takich sytuacji. Badanie własciwego stopnia rozmycia było dla mnie jak poszukiwanie optymalnej głębi ostrości w zdjęciach portretowych.

Niektórzy dostrzegali w moich zdjęciach poczucie alienacji, bo prawie nie było na nich ludzi, bo były robione w nocy. Mnie nie przekonuwało to wyjaśnienie, ale też nie mogę powiedzieć abym sam dokładnie rozumiał dlaczego tak wtedy fotografowałem.

W każdym razie była w tych obrazach siła. Pierwszy raz wystwaiłem je na festiwalu fotografii Boutographies w Montpellier. W tym roku festiwal obchodzi 20-tą rocznicę i postanowili zrobić ścianę zdjęć z poprzednich edycji. I poprosili o konkretne zdjęcie - niestety ale wcale nie moje ulubione - w wysokiej rozdzielczości. Znalazłem negatyw, odkurzyłem skaner, zeskanowałem,  poprawiłem kurze i kolowy i wysłałem. Oto ono. Zrobione na klatce schodowej akademika Triolet w północnym Monpellier w styczniu 2003.

PS. Japoński fotograf Hiroshi Sugimoto miał kiedys serię zdjęć budynków wykonanych podobną techniką, nieostrych. Ciekawe że w filmie 'Contacts' mówi o tej nieostrości jako o sposobie na dotarcie do 'pierwszej myśli architekta' który projektował dany budynek.